Rızanın geri alınması, kişinin verdiği açık rızayı istediği anda, gerekçe göstermeden geri çekme hakkıdır. Geri alma ileriye etkilidir: o ana kadar rızaya dayanarak yapılan işlemler hukuka uygun kalır, sonrasında işleme durur. GDPR m.7(3) uyarınca rızayı geri almak, vermek kadar kolay olmalıdır; çerez tercihlerinin her an yeniden açılabilmesi bu ilkenin uygulamasıdır.
Açık rızanın geçerliliği, geri alınabilirliğine bağlıdır: verildiği anda geri dönüşü olmayan bir onay, özgür irade ürünü sayılmaz. Bu yüzden hem KVKK hem GDPR rejiminde rıza her zaman geri alınabilir. Geri almanın etkisi ileriye dönüktür: kişi rızasını çektiğinde, o ana kadar rızaya dayanarak yapılmış işlemler hukuka uygunluğunu korur; ancak geri alma anından itibaren aynı verinin rızaya dayalı işlenmesi durdurulmalıdır. GDPR m.7(3) bunu açık bir kuralla tamamlar: rızayı geri almak, rıza vermek kadar kolay olmalıdır ve kişi bu hakkı konusunda önceden bilgilendirilmelidir.
Çerez banner'larında bu ilke somut bir tasarım gereksinimi doğurur: ziyaretçi ilk seçimini yaptıktan sonra tercih ekranına kalıcı bir yoldan (sayfa köşesindeki bir simge, alt bilgideki 'çerez tercihleri' bağlantısı gibi) her an geri dönebilmelidir. Banner bir kez kapandıktan sonra tercihlere ulaşmanın imkansızlaşması, m.7(3)'teki kolaylık şartını ihlal eder.
Teknik tarafta geri alma iki işlem gerektirir: yeni tercihin kayıt altına alınması ve rıza kapsamından çıkarılan kategorilerdeki çerezlerin artık yazılmaması. Rıza kayıtlarında geri alma tarihinin de tutulması, veri sorumlusunun ispat yükümlülüğü açısından önemlidir.
Sık sorulan sorular
Verdiğim çerez rızasını nasıl geri alabilirim?
Doğru kurulmuş bir sitede tercih ekranına her an geri dönebilirsiniz: sayfa köşesindeki çerez simgesine veya alt bilgideki 'çerez tercihleri' bağlantısına tıklayın, kategorilerin işaretini kaldırın ve kaydedin. Yeni tercih anında uygulanır; kaldırdığınız kategorilerdeki çerezler artık yazılmaz. Ek olarak tarayıcı ayarlarından mevcut çerezleri elle silebilirsiniz. Böyle bir yol sunmayan sitede geri alma hakkı fiilen engellenmiş demektir.
Rıza geri alınınca daha önce işlenen veriler ne olur?
Geri alma ileriye etkilidir: rızanın geçerli olduğu dönemde yapılan işlemler hukuka uygunluğunu korur, geçmişe dönük olarak hukuka aykırı hale gelmez. Ancak geri alma anından itibaren rızaya dayalı işleme durmalıdır; başka bir hukuki sebep yoksa verinin saklanmaya devam edilmesi için gerekçe kalmaz. Kişi ayrıca, şartları varsa verilerinin silinmesini de talep edebilir.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz.