Analitik çerez, bir web sitesinin ziyaretçi davranışlarını ölçmek için kullanılan çerezdir. Sayfa görüntüleme sayısı, oturum süresi, trafik kaynağı ve gezinme akışı gibi istatistiklerin toplanmasını sağlar. Google Analytics benzeri araçların çerezleri bu kategoriye girer. Sitenin çalışması için teknik olarak zorunlu olmadığından, kullanımı açık rızaya bağlıdır.
Analitik çerezler sitenin nasıl kullanıldığını anlamaya yarar: hangi sayfalar ilgi görüyor, ziyaretçiler nereden geliyor, hangi adımda siteden ayrılıyorlar. Bu bilgiler işletme için değerli olsa da, çerezler ziyaretçiye ait çevrimiçi tanımlayıcılar üzerinden çalıştığı için kişisel veri işleme söz konusudur. KVKK, GDPR ve ePrivacy kuralları çerçevesinde analitik çerezler zorunlu çerez kapsamına girmez; site onlarsız da çalışır. Bu nedenle kullanımdan önce ziyaretçiden açık rıza alınması ve çerezlerin rıza gelene kadar engellenmesi gerekir.
Uygulamada en yaygın hata, analitik araçların rıza beklemeden sayfa yüklenir yüklenmez çalıştırılmasıdır. Doğru kurulumda analitik komut dosyaları rıza yönetimiyle bağlanır: ziyaretçi analitik kategorisine onay verirse ölçüm başlar, reddederse hiç başlamaz. Google araçları kullanan siteler için Google Consent Mode, rıza durumunu Google etiketlerine ileten standart mekanizmadır. Rıza verilmediğinde bazı araçlar çerezsiz ve kimliksiz sinyallerle sınırlı ölçüme devam edebilir.
Site sahibi için pratik adımlar: sitede hangi analitik araçların ve çerezlerin aktif olduğunu tarayarak tespit etmek, bunları banner'da ayrı bir 'analitik' kategorisi olarak sunmak, çerez politikasında isim, sağlayıcı, amaç ve süreleriyle listelemek. IP maskeleme ve veri saklama süresinin kısaltılması gibi araç içi ayarlar, veri minimizasyonu ilkesine uyumu destekler. Analitik kategorisini zorunlu olarak etiketlemek geçerli bir kestirme değildir.
Sık sorulan sorular
Google Analytics için çerez rızası gerekli mi?
Evet. Google Analytics çerezleri ziyaretçi davranışını çevrimiçi tanımlayıcılarla ölçtüğü için zorunlu çerez kapsamına girmez ve açık rıza gerektirir. Doğru kurulumda Analytics, ziyaretçi analitik kategorisini onaylayana kadar çerez yazmamalıdır. Google Consent Mode kullanılarak rıza durumu Google etiketlerine iletilebilir; rıza yoksa ölçüm çerezsiz sinyallerle sınırlı kalır.
Analitik çerezler hangi verileri toplar?
Tipik olarak ziyaretçiye atanan rastgele bir tanımlayıcı, görüntülenen sayfalar, oturum süresi, trafik kaynağı (arama, sosyal medya, doğrudan), cihaz ve tarayıcı bilgisi ile yaklaşık konum toplanır. İsim veya e-posta gibi doğrudan kimlik bilgisi genellikle toplanmaz; ancak tanımlayıcılar kişiyle ilişkilendirilebildiği için mevzuat bu verileri de kişisel veri olarak değerlendirir.
Bu içerik bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş niteliği taşımaz.